در جریان فورانهای اخیر بر فراز کوه اتنا، پدیدهای عجیب به نام صاعقه آتشفشانی اتنا دیده شد؛ برقهایی آبی و بنفش در میان ابرهای خاکستر که توجه دانشمندان را جلب کرده است.
صاعقه آتشفشانی اتنا چیست؟
در زمان فوران برخی آتشفشانها، پدیدهای نادر به نام صاعقه آتشفشانی اتنا رخ میدهد. در این پدیده، برقهای شدید در میان ابرهای خاکستر و گازهای آتشفشانی ظاهر میشوند و صحنهای شبیه فیلمهای علمی-تخیلی ایجاد میکنند.
کوه اتنا در ایتالیا یکی از فعالترین آتشفشانهای اروپا است و در فورانهای اخیر آن، تصاویر چشمگیری از این پدیده ثبت شد. این تصاویر به سرعت در شبکههای اجتماعی و رسانههای علمی منتشر شدند.
به گزارش National Geographic، صاعقههای آتشفشانی زمانی ایجاد میشوند که ذرات خاکستر و سنگ در ستون فوران به شدت با یکدیگر برخورد میکنند و بار الکتریکی تولید میکنند.
چرا برق در ابرهای خاکستر شکل میگیرد؟
دانشمندان توضیح میدهند که در جریان فوران، حجم عظیمی از خاکستر، سنگ و گاز به آسمان پرتاب میشود. برخورد مداوم این ذرات باعث ایجاد بارهای الکتریکی مثبت و منفی میشود.
وقتی این بارها به اندازه کافی جمع شوند، تخلیه الکتریکی رخ میدهد و نتیجه آن چیزی است که به عنوان صاعقه آتشفشانی اتنا دیده میشود.
به نوشته BBC Science Focus، این پدیده از نظر فیزیکی شباهت زیادی به صاعقههای معمولی در ابرهای طوفانی دارد، اما در محیطی کاملاً متفاوت و بسیار خشنتر رخ میدهد.
چرا اتنا چنین پدیدهای ایجاد میکند؟
کوه اتنا یکی از فعالترین آتشفشانهای جهان است و فورانهای آن اغلب با ستونهای بزرگ خاکستر همراه است. این ستونها شرایط مناسبی برای ایجاد صاعقههای آتشفشانی فراهم میکنند.
در فورانهای اخیر، ستون خاکستر تا چندین کیلومتر در آسمان بالا رفت و همین موضوع احتمال شکلگیری صاعقه آتشفشانی اتنا را افزایش داد.
کارشناسان میگویند هرچه حجم خاکستر بیشتر باشد، احتمال ایجاد تخلیه الکتریکی نیز افزایش مییابد.
مطالعه بيشتر : این ویدیو ویل اسمیت را دیدی؟ صبر کن
پدیدهای نادر اما نه کاملاً جدید
اگرچه تصاویر صاعقه آتشفشانی اتنا بسیار شگفتانگیز هستند، اما این پدیده کاملاً جدید نیست. در گذشته نیز در فوران آتشفشانهایی مانند کراکاتوا در اندونزی یا آتشفشانهای ایسلند چنین برقهایی دیده شده است.
با این حال، پیشرفت فناوری و دوربینهای باکیفیت باعث شده تصاویر این پدیده در سالهای اخیر بیشتر ثبت و منتشر شود.
دانشمندان از این تصاویر برای مطالعه رفتار ستونهای فوران و ساختار الکتریکی ابرهای خاکستر استفاده میکنند.
مطالعه بيشتر؛ برنامههای رمضان ایران؛ تلویزیون چه تدارک دید؟
اهمیت علمی این پدیده
پدیده صاعقه آتشفشانی اتنا فقط یک منظره زیبا نیست؛ بلکه برای دانشمندان اطلاعات مهمی درباره نحوه حرکت خاکستر و گازهای آتشفشانی فراهم میکند.
مطالعه این صاعقهها میتواند به درک بهتر رفتار فورانها کمک کند. برخی پژوهشگران حتی از دادههای مربوط به صاعقههای آتشفشانی برای تشخیص زودهنگام فورانهای بزرگ استفاده میکنند.
مطالعه بيشتر : بازی GTA 6 برای تجربه در دسترس است! جزئیات اینجا
به گفته پژوهشگران، بررسی فعالیت الکتریکی در ستونهای خاکستر میتواند اطلاعات ارزشمندی درباره شدت فوران و میزان مواد خارج شده از آتشفشان ارائه دهد.
پدیده صاعقه آتشفشانی اتنا یکی از عجیبترین جلوههای طبیعت است؛ جایی که آتش، خاکستر و برق در کنار هم قرار میگیرند و منظرهای خیرهکننده در آسمان ایجاد میکنند.
اگرچه این صاعقهها بسیار زیبا به نظر میرسند، اما یادآور قدرت عظیم طبیعت نیز هستند. فورانهای آتشفشانی میتوانند تأثیرات گستردهای بر محیط زیست، آبوهوا و حتی حملونقل هوایی داشته باشند.
