جنگ خونین کارتل‌های مکزیک چه شد؟

جنگ خونین کارتل‌های مکزیک دوباره شدت گرفته است؛ پس از بازداشت و مرگ برخی رهبران، موازنه قدرت به‌هم خورده و شهروندان در سایه درگیری‌ها زندگی می‌کنند.

جنگ خونین کارتل‌های مکزیک؛ خلأ قدرت و انفجار خشونت

جنگ خونین کارتل‌های مکزیک پدیده تازه‌ای نیست، اما هر بار که یکی از رهبران بزرگ حذف می‌شود، موج تازه‌ای از خشونت آغاز می‌گردد. بازداشت یا کشته‌شدن سران کارتل‌هایی مانند سینالوآ یا جالیسکو، به‌جای پایان دادن به درگیری، اغلب باعث شکاف داخلی و رقابت برای جانشینی می‌شود.

در چنین شرایطی، شاخه‌های مختلف یک کارتل یا گروه‌های رقیب تلاش می‌کنند قلمرو بیشتری را تصاحب کنند؛ از مسیرهای قاچاق مواد مخدر گرفته تا کنترل بنادر، بزرگراه‌ها و حتی شهرداری‌های محلی. خلأ قدرت به‌سرعت به جنگ خیابانی تبدیل می‌شود.

در ماه‌های اخیر، گزارش‌هایی از درگیری‌های مسلحانه در ایالت‌های شمالی و غربی منتشر شده است. برخی مناطق عملاً شاهد «حکومت سایه» کارتل‌ها هستند؛ جایی که شهروندان با اعلام‌های غیررسمی منع رفت‌وآمد روبه‌رو می‌شوند.

ارتش و گارد ملی؛ مداخله یا مدیریت بحران؟

دولت مکزیک برای مهار جنگ خونین کارتل‌های مکزیک به‌شدت بر ارتش و گارد ملی تکیه کرده است. حضور نظامیان در شهرها افزایش یافته و عملیات‌های گسترده علیه پایگاه‌های کارتل‌ها انجام می‌شود.

اما تجربه سال‌های گذشته نشان داده که مداخله نظامی لزوماً به کاهش پایدار خشونت منجر نمی‌شود. گاهی بازداشت یک رهبر، تنها جرقه‌ای برای تجزیه یک سازمان بزرگ به چند گروه کوچک‌تر و غیرقابل پیش‌بینی‌تر است.

برخی تحلیلگران امنیتی معتقدند ساختار شبکه‌ای کارتل‌ها باعث می‌شود حتی پس از حذف رهبران، زنجیره عملیات ادامه یابد. در نتیجه، جنگ خونین کارتل‌های مکزیک بیشتر شبیه یک سیستم خودتکثیرشونده است تا یک بحران مقطعی.

همچنین فساد اداری در برخی سطوح محلی، روند مقابله را پیچیده‌تر کرده است. وقتی کارتل‌ها نفوذ مالی و سیاسی داشته باشند، عملیات امنیتی به‌تنهایی کافی نخواهد بود.

اقتصاد زیرزمینی و هزینه اجتماعی

جنگ خونین کارتل‌های مکزیک تنها یک مسئله امنیتی نیست؛ پیامدهای اقتصادی و اجتماعی عمیقی دارد. بسیاری از کسب‌وکارهای کوچک در مناطق درگیری مجبور به پرداخت «باج» به گروه‌های مسلح هستند. این هزینه‌ها به قیمت کالاها منتقل می‌شود و فشار اقتصادی بر شهروندان را افزایش می‌دهد.

از سوی دیگر، ناامنی باعث کاهش سرمایه‌گذاری در برخی ایالت‌ها شده است. هرچند اقتصاد ملی مکزیک از موج نیرشورینگ بهره می‌برد، اما سرمایه‌گذاران همچنان ریسک امنیتی را در محاسبات خود لحاظ می‌کنند.

در مناطق درگیر، مدارس گاه تعطیل می‌شوند و خانواده‌ها ناچار به مهاجرت داخلی می‌گردند. کودکان و نوجوانان در معرض جذب به باندهای مسلح قرار می‌گیرند؛ چرخه‌ای که خشونت را بازتولید می‌کند.

رقابت سینالوآ و جالیسکو؛ نبرد بر سر مسیرها

یکی از محورهای اصلی جنگ خونین کارتل‌های مکزیک رقابت میان کارتل سینالوآ و کارتل جالیسکو نسل جدید است. این دو گروه برای کنترل مسیرهای قاچاق به ایالات متحده رقابت می‌کنند.

مطالعه بيشتر؛ آیا موقعیت‌های شرم‌آور مسئولان ایرانی به کابوسی در شبکه‌های اجتماعی تبدیل می‌شود؟

مسیرهای مرزی، بنادر اقیانوس آرام و حتی فرودگاه‌های محلی به نقاط استراتژیک تبدیل شده‌اند. هر منطقه‌ای که کنترل شود، منبع درآمدی چندمیلیارددلاری به همراه دارد.

در چنین ساختاری، صلح پایدار بدون اصلاحات عمیق در سیستم قضایی، توسعه اقتصادی و کاهش تقاضای جهانی مواد مخدر دشوار به نظر می‌رسد.

مطالعه بيشتر؛ نامه‌ای پنهان که جنگ را متوقف کرد؛ چه کسی پشت ماجراست؟

آینده جنگ؛ کاهش یا پیچیده‌تر شدن؟

پرسش اصلی این است: آیا جنگ خونین کارتل‌های مکزیک به سمت فروکش‌کردن می‌رود یا وارد مرحله‌ای پیچیده‌تر می‌شود؟ تجربه نشان داده که حذف چهره‌های شاخص به‌تنهایی راه‌حل نیست.

راهکارهای بلندمدت نیازمند ترکیبی از سیاست‌های امنیتی، اصلاحات قضایی، شفافیت مالی و توسعه اجتماعی است. بدون این اقدامات، هر ضربه به یک کارتل می‌تواند به تولد چند شاخه جدید منجر شود.

مطالعه بيشتر : همه‌چیز درباره گردهمایی ايرانيان مونیخ

در حال حاضر، شهروندان عادی بیشترین هزینه را می‌پردازند؛ میان گلوله‌ها، منع رفت‌وآمدهای غیررسمی و نااطمینانی دائمی. جنگ خونین کارتل‌های مکزیک نه‌فقط نبردی بر سر قلمرو، بلکه آزمونی برای ظرفیت دولت در بازگرداندن اقتدار و اعتماد عمومی است.