آزمایش مرگبار نزدیکی در ۱۹۸۳ آغاز شد؛ دو هنرمند یک سال به طناب بسته ماندند، بیاجازه لمس. نزدیکی اجباری، مرزهای روان و هویت فردی را به چالش کشید.
آغاز آزمایش مرگبار نزدیکی
در چهارم ژوئیه ۱۹۸۳، تِهچینگ هسیه و لیندا مونتانو تصمیم گرفتند پروژهای را آغاز کنند که بعدها به یکی از افراطیترین اجراهای هنر مفهومی بدل شد. آنها با طنابی حدود ۲.۴ متر به یکدیگر متصل شدند و متعهد شدند ۳۶۵ روز کامل از هم جدا نشوند. قانون اصلی در آزمایش مرگبار نزدیکی ساده اما بیرحم بود: هیچ تماس فیزیکی مجاز نیست.
این اجرا بعدها در آرشیو موزه هنر مدرن نیویورک (MoMA) ثبت شد و در تحلیلهای رسمی هنر معاصر مورد بررسی قرار گرفت. اما اهمیت آزمایش مرگبار نزدیکی فقط در ساختار اجرایی آن نبود؛ بلکه در فشار روانی مداومی بود که از حضور دائمی دیگری بدون امکان لمس ایجاد میشد.
هر حرکت روزمره از خوابیدن تا عبور از یک درگاه باریک نیازمند هماهنگی دقیق بود. طناب آنها را نزدیک نگه میداشت، اما لمس همچنان ممنوع بود.
مرزهای فردی زیر فشار
در نظریههای روانشناسی روابط، مرز فردی نقش تعیینکنندهای در سلامت عاطفی دارد. نزدیکی زمانی پایدار میشود که انتخابی باشد. در آزمایش مرگبار نزدیکی، انتخاب حذف شده بود. دو بدن در یک فضا حبس بودند، اما امکان تخلیه تنش از طریق تماس وجود نداشت.
مطالعه بيشتر؛ انفجار تونگوسکا ۱۹۰۸؛ راز آتشی بدون دهانه
گزارشهای آرشیوی MoMA نشان میدهد در طول اجرای آزمایش مرگبار نزدیکی، فشار روانی بهتدریج افزایش یافت. ارتباط کلامی کاهش پیدا کرد و سکوتها طولانیتر شد. نزدیکی فیزیکی الزاماً به نزدیکی عاطفی منجر نشد؛ بلکه گاه احساس خستگی و فرسایش ایجاد کرد.
طناب تنها یک ابزار هنری نبود؛ نماد وابستگی بدون اختیار بود. آزمایش مرگبار نزدیکی نشان داد که حذف فاصله سالم میتواند هویت فردی را تهدید کند.
مطالعه بيشتر ؛ راز لوگوی عجیب در صفحه گوگل چیست؟
اسقاط بر روابط معاصر
امروز، آزمایش مرگبار نزدیکی معنایی فراتر از یک تجربه هنری دارد. بسیاری از روابط مدرن با نوعی نزدیکی اجباری روبهرو هستند: اشتراک دائمی زمان و مکان، بدون عمق عاطفی کافی. تجربههای قرنطینههای طولانی نیز این واقعیت را برجسته کرد که حضور فیزیکی، تضمینکننده پیوند روانی نیست.
مطالعه بيشتر؛ تفسیر عجیب پشت دودل جدید گوگل
آزمایش مرگبار نزدیکی یادآور این حقیقت است که فاصله، دشمن صمیمیت نیست؛ تنظیمکننده آن است. گاهی مرز سالم، رابطه را حفظ میکند و حذف آن، رابطه را به وابستگی تبدیل میسازد
