کابینهای تلفن آلمان پس از خروج رسمی از خدمت در سالهای اخیر، حالا در فوریه ۲۰۲۶ با کاربریهای تازه دوباره خبرساز شدهاند؛ از کتابخانههای کوچک خیابانی تا گلخانه و غرفه فروش محلی.
کابینهای تلفن آلمان چگونه از رده خارج شدند؟
با گسترش تلفنهای همراه و اینترنت، استفاده از تلفنهای عمومی در آلمان بهشدت کاهش یافت. شرکتهای مخابراتی بهتدریج هزاران کابین را از سطح شهرها جمعآوری کردند، زیرا نگهداری آنها دیگر توجیه اقتصادی نداشت.
اما بهجای نابودی کامل، بخشی از این سازههای شیشهای و فلزی به شهرداریها، انجمنهای محلی یا حتی شهروندان واگذار شد. همین تصمیم، مسیر تازهای برای احیای خلاقانه آنها باز کرد.
احیای غیرمنتظره کابینهای تلفن آلمان
در ماههای اخیر، گزارشهایی منتشر شده که نشان میدهد کابینهای تلفن آلمان در شهرهای مختلف با کاربریهای خلاقانه بازگشتهاند. برخی از آنها به «کتابخانههای کوچک محلی» تبدیل شدهاند؛ شهروندان کتاب میگذارند و کتاب برمیدارند، بدون هیچ هزینهای.
در مناطق روستایی، این کابینها به غرفه فروش تخممرغ، سبزیجات یا محصولات خانگی تبدیل شدهاند. در برخی شهرها نیز از آنها بهعنوان کمد امانات، اتاقک دوش در کمپینگها یا حتی گلخانههای کوچک استفاده شده است.
چرا این بازآفرینی اهمیت دارد؟
بازگشت کابینهای تلفن آلمان تنها یک نوستالژی شهری نیست؛ بلکه نمونهای از «بازاستفاده پایدار» در مدیریت شهری محسوب میشود. بهجای تخریب و تولید ضایعات فلزی، این سازهها دوباره در چرخه استفاده قرار گرفتهاند.
کارشناسان طراحی شهری میگویند چنین پروژههایی به هویت محلهها کمک میکند و حس مشارکت اجتماعی را تقویت میکند. هر کابین، بسته به نیاز جامعه محلی، کارکردی متفاوت پیدا کرده است.
از نماد ارتباط تا نماد جامعه محلی
کابین تلفن زمانی نماد ارتباط دوربرد بود؛ جایی برای تماسهای اضطراری یا گفتوگوهای کوتاه. امروز همان ساختار به فضایی برای تبادل کتاب، کالا یا حتی تعامل اجتماعی تبدیل شده است.
این تغییر کارکرد نشان میدهد که زیرساختهای قدیمی میتوانند با خلاقیت، معنایی تازه پیدا کنند. بسیاری از شهروندان نیز از حفظ این نماد شهری استقبال کردهاند، زیرا بخشی از حافظه جمعی شهر محسوب میشود.
آیا این مدل قابل گسترش است؟
موفقیت تجربه کابینهای تلفن آلمان باعث شده برخی شهرهای دیگر اروپا نیز به ایدههای مشابه فکر کنند. در دورهای که بحث پایداری و کاهش مصرف منابع اهمیت یافته، بازطراحی سازههای متروک میتواند به الگوی رایجی در برنامهریزی شهری تبدیل شود.
کابینهای تلفن شاید دیگر برای تماس استفاده نشوند، اما اکنون به نمونهای از خلاقیت اجتماعی و بازآفرینی شهری تبدیل شدهاند؛ سازههایی کوچک که نشان میدهند پایان یک فناوری، لزوماً پایان یک کاربری نیست.
