توصیه ۳۳ کشور به ذخیره آب و غذا نگرانی‌های تازه‌ای ایجاد کرده است؛ آیا دولت‌ها خود را برای جنگ جهانی، بحران انرژی یا فاجعه‌ای بزرگ آماده می‌کنند؟
چرا ۳۳ کشور از شهروندان خواستند آب و غذا ذخیره کنند؟
انتشار فهرستی از ۳۳ کشور که به شهروندان خود توصیه کرده‌اند برای شرایط اضطراری مواد غذایی و آب آشامیدنی ذخیره کنند، موجی از پرسش‌ها را در شبکه‌های اجتماعی به راه انداخته است. این توصیه‌ها که کشورهای مختلفی در اروپا، آسیا، آمریکا و اقیانوسیه را شامل می‌شود، در شرایط افزایش تنش‌های ژئوپلیتیکی، تهدیدهای سایبری و نگرانی درباره اختلال در زیرساخت‌های حیاتی، توجه بیشتری جلب کرده‌اند.
بر اساس نقشه منتشرشده در مجله نیوزویک در ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶، دست‌کم ۳۳ کشور راهنمایی‌هایی برای آمادگی خانوارها در برابر شرایط اضطراری ارائه کرده‌اند. این توصیه‌ها شامل نگهداری مواد غذایی با ماندگاری بالا، آب آشامیدنی، داروهای ضروری، باتری، چراغ‌قوه و تجهیزات ارتباطی است.
بااین‌حال، نکته مهم این است که این کشورها یک هشدار مشترک درباره وقوع جنگ یا فاجعه جهانی صادر نکرده‌اند. توصیه‌ها در زمان‌های مختلف و با توجه به خطرات متفاوت هر کشور منتشر شده‌اند؛ از زلزله و سیل گرفته تا قطع برق، حملات سایبری و تهدیدهای امنیتی.
آیا دولت‌ها از وقوع جنگ جهانی خبر دارند؟
یکی از پرسش‌های اصلی پس از انتشار این فهرست، ارتباط توصیه‌های ذخیره‌سازی با احتمال وقوع یک جنگ گسترده است. در ماه‌های اخیر، افزایش تنش‌های بین‌المللی و نگرانی درباره امنیت زیرساخت‌ها باعث شده است بسیاری از دولت‌ها موضوع آمادگی غیرنظامیان را جدی‌تر دنبال کنند.
در کشورهای شمال و شرق اروپا، نگرانی‌های امنیتی ناشی از جنگ روسیه و اوکراین نقش مهمی در تقویت برنامه‌های دفاع غیرنظامی داشته است. برخی دولت‌ها علاوه بر آموزش شهروندان برای شرایط اضطراری، به تقویت پناهگاه‌ها، شبکه‌های هشدار و ذخایر راهبردی نیز توجه کرده‌اند.
بااین‌حال، توصیه به نگهداری آب و غذا به‌تنهایی نشانه‌ای از اطلاع دولت‌ها درباره وقوع قریب‌الوقوع جنگ نیست. بسیاری از این برنامه‌ها با هدف کاهش وابستگی خانوارها به خدمات عمومی در ساعات یا روزهای نخست یک بحران طراحی شده‌اند.
هر کشور برای چند روز ذخیره غذایی توصیه کرده است؟
مدت زمان توصیه‌شده در کشورهای مختلف یکسان نیست. بر اساس اطلاعات منتشرشده، بریتانیا، فرانسه، کانادا، ژاپن، مکزیک و هلند برای حدود ۷۲ ساعت آمادگی خانگی را توصیه می‌کنند. در سوئد و نروژ این مدت به حدود یک هفته می‌رسد و آلمان برای آمادگی خانوارها تا ۱۰ روز را در نظر گرفته است.
در بریتانیا، برنامه «Be Ready» از خانواده‌ها می‌خواهد بتوانند در شرایط اضطراری برای سه روز بدون کمک بیرونی زندگی خود را مدیریت کنند. این برنامه به مواردی مانند آب آشامیدنی، غذای ماندگار، دارو، رادیو، چراغ‌قوه و باتری اشاره دارد.
در سوئد و نروژ نیز آمادگی طولانی‌تر خانوارها اهمیت دارد؛ زیرا سرمای شدید، اختلال در برق و ارتباطات و شرایط امنیتی می‌توانند دسترسی به خدمات عمومی را دشوار کنند.
این تفاوت‌ها نشان می‌دهد که توصیه به ذخیره آب و غذا در همه کشورها معنای یکسانی ندارد و باید آن را با توجه به شرایط جغرافیایی، اقلیمی و امنیتی هر منطقه بررسی کرد.
چرا آب و غذا ذخیره کردن دوباره اهمیت پیدا کرده است؟
یکی از مهم‌ترین دلایل این توصیه‌ها، وابستگی زندگی روزمره به زیرساخت‌هایی است که ممکن است در شرایط اضطراری از کار بیفتند. قطع برق می‌تواند فعالیت فروشگاه‌ها و سامانه‌های پرداخت را مختل کند؛ اختلال در حمل‌ونقل ممکن است انتقال مواد غذایی را به تأخیر بیندازد و حملات سایبری نیز می‌توانند خدمات بانکی، ارتباطی و زیرساخت‌های حیاتی را تحت تأثیر قرار دهند.
در چنین شرایطی، داشتن مقداری آب آشامیدنی، غذای ماندگار و داروهای ضروری می‌تواند به خانواده‌ها کمک کند تا روزهای نخست بحران را با مشکلات کمتری پشت سر بگذارند.
اتحادیه اروپا نیز در مارس ۲۰۲۵ راهبرد آمادگی خود را معرفی کرد و از کشورهای عضو خواست برای افزایش توان خوداتکایی شهروندان در دست‌کم ۷۲ ساعت نخست بحران برنامه‌ریزی کنند. این راهبرد مجموعه‌ای از خطرات، از بلایای طبیعی تا تهدیدهای امنیتی و اختلالات زیرساختی را در بر می‌گیرد.
آیا باید از توصیه ۳۳ کشور نگران شد؟
پاسخ این پرسش به تفاوت میان آمادگی و پیش‌بینی فاجعه بستگی دارد. دولت‌ها با توصیه به ذخیره آب و غذا لزوماً اعلام نمی‌کنند که جنگ یا بحران بزرگی در راه است؛ بلکه می‌خواهند در صورت وقوع حادثه، فشار اولیه بر خدمات امدادی و زیرساخت‌های عمومی کاهش یابد.
بااین‌حال، گسترش برنامه‌های آمادگی غیرنظامی نشان می‌دهد که دولت‌ها دیگر نمی‌خواهند تمام مسئولیت مدیریت بحران را بر عهده نهادهای امدادی بگذارند. خانواده‌ها نیز باید برای مدتی محدود توانایی تأمین نیازهای اولیه خود را داشته باشند.
در نهایت، آنچه از توصیه ۳۳ کشور می‌توان نتیجه گرفت، افزایش توجه دولت‌ها به آمادگی در برابر بحران‌های مختلف است، نه وجود یک هشدار محرمانه درباره جنگ جهانی. پرسش مهم‌تر این است که آیا جوامع امروز برای مقابله با اختلال در آب، غذا، برق و ارتباطات به اندازه کافی آماده هستند؟
